Asbest

Asbest, ook in jouw huis?

Heb je er ooit al bij stilgestaan dat golfplaten op je kippenhok of tuinhuis asbest kunnen bevatten? Weet je of je regenpijpen of leien asbest bevatten? Asbest in je omgeving is geen probleem, zolang je er maar voorzichtig mee omspringt. Zo bescherm je niet alleen jezelf, maar ook de gezondheid van je kinderen, buren, vrienden … Wil je meer weten, neem dan even de tijd om verder te lezen.

Asbest: van populair naar gevaarlijk

Asbest is een vezelachtig mineraal dat vanaf de tweede wereldoorlog tot in de jaren tachtig een erg populair materiaal was. Het was goedkoop, sterk, slijtvast, hittebestendig en isolerend. Asbest werd heel veel gebruikt in de woningbouw, zodat je er tot op vandaag mee geconfronteerd kan worden. De bekendste toepassingen zijn golfplaten, leien, bloembakken (asbest in gebonden toestand), asbestisolatie rond verwarmingsbuizen en als afdichtkoord voor kacheldeurtjes (asbest in ongebonden toestand). Sinds eind jaren negentig - jaren na het eerste gebruik van asbest - werd het vervaardigen, verkopen en gebruiken van asbest verboden.

Risico's

Asbest is enkel schadelijk wanneer het wordt ingeademd, dus niet bij huidcontact of bij inslikken. De asbestvezels dringen diep door in de longen en worden daar opgestapeld. Ze kunnen longkanker en kanker van het long- of buikvlies veroorzaken. De gezondheidsrisico’s hangen af van de duur van de blootstelling aan de asbestvezels en van de concentratie van deze vezels in de lucht. Inademing leidt niet tot onmiddellijke gezondheidsklachten. Je wordt pas ziek na 20 tot 40 jaar.

Soorten asbest

Er bestaat wit, blauw of bruin asbest. Blauw en bruin zijn het gevaarlijkst. Wanneer het materiaal verwerkt is, kan je het niet meer herkennen aan de kleur. Dan wordt de indeling gemaakt in twee groepen asbest:
Hechtgebonden asbest
De asbestvezels zijn stevig verankerd in het dragermateriaal. Bijvoorbeeld asbestcement in golfplaten, leien en buizen. De verankering neemt af naarmate het materiaal meer verweert of veroudert.
Ongebonden asbest
Het gaat om producten waarin het asbest min of meer los zit. Bijvoorbeeld in asbestkoord. De vezels zijn minimaal verankerd in het dragermateriaal zodat ze zeer gemakkelijk vrijkomen als het materiaal verweert of wordt bewerkt.

Veilig omgaan met asbest

Er is geen reden tot paniek als je asbest vindt in je woning. Gebonden asbest in goede staat vormt geen gezondheidsrisico. Enkel versleten en verweerd asbest moet verwijderd worden, aangezien er dan vezels kunnen vrijkomen. Bewerkingen met een hogedrukreiniger (bv. voor ontmossen), staalborstel, slijpschijf, schuurpapier, zaag of boor zijn wettelijk verboden, omdat de asbestvezels dan loskomen. Het verwijderen van gebonden asbest vereist dus enige voorzichtigheid. Erkende asbestverwijderaars en slopers die een specifieke opleiding hebben gevolgd, kunnen dit op een veilige manier doen. Ongebonden asbest dat onbeschermd is, wordt best altijd verwijderd. Wanneer asbest in ongebonden toestand verwijderd moet worden, kan de opdrachtgever enkel een beroep doen op erkende asbestverwijderaars.

Indien je toch zelf aan de slag wil, neem dan volgende maatregelen:

Bevochtig of fixeer het materiaal, zodat er geen vezels kunnen wegvliegen.
Verwijder de elementen een voor een bij voorkeur manueel . Maak gebruik van handwerktuigen en in laatste instantie van traagdraaiende werktuigen. Schuur, boor of slijp het materiaal niet.
Gooi niet met het materiaal.
Breek het materiaal niet.
Bewaar het materiaal in een afgesloten verpakking.
Laat geen minderjarigen toe bij de werkzaamheden.
Gebruik een stofmasker van het type P3 of een gelijkwaardig stofmasker.
Bewaar asbest afzonderlijk van ander sloopafval. Breng het naar het containerpark of naar een erkende asbestverwerker.
Als je binnen moet werken, verlucht dan goed tijdens en na de werken. Maak de ruimte proper met water na de werken. Gebruik geen stofzuiger: die blaast eventueel vrijgekomen asbestvezeltjes rond!
Neem een douche en was je kledij na de werken.

Waar naartoe met asbest?

Ongebonden asbesthoudend afval moet afgevoerd worden door een erkende ophaler voor asbestafval. Een lijst van erkende ophalers kan je vinden bij OVAM , tel 015 284 284 - http://www.ovam.be/.
Een erkende verwijderaar kan het asbest veilig verwijderen.

Hechtgebonden asbestcement in relatief goede staat mag naar het recyclagepark. Het asbestafval moet afgezonderd gehouden worden van ander afval zoals bouw- en sloopafval. Op het recyclagepark wordt het verzameld in een afzonderlijke container.

Voor het deponeren op het recyclagepark gelden volgende richtlijnen:

Wij aanvaarden enkel asbestcementmateriaal dat van huishoudelijke oorsprong is. Dit betekent dat het om kleine hoeveelheden gaat.
De platen mogen ook hier niet gebroken worden.
Het asbestcementmateriaal moet voorzichtig neergelegd worden in de container.

Wil je nog meer weten?

Haal de folder ‘Asbest in en om het huis’ van de Vlaamse overheid, te verkrijgen bij de milieudienst. In deze folder vind je ook veel fotomateriaal om asbest te kunnen herkennen.
Neem een kijkje op de website http://www.mmk.be/asbest
Informeer bij de milieudienst of het containerpark.
Asbest in en om het huis, veilig omgaan met asbesthoudend materiaal
Asbest en asbestafval
Asbest, veelzijdig maar levensgevaarlijk
Bouw- en sloopafval